Cách đổi đơn vị diện tích và thể tích: m², cm², m³, lít

Đổi đơn vị diện tích và thể tích cần bình phương hoặc lập phương hệ số đổi độ dài. Vì 1 m = 100 cm, ta có 1 m² = 10.000 cm² và 1 m³ = 1.000.000 cm³. Không thể dùng cùng hệ số 100 cho cả ba đại lượng.

Khi dùng tool diện tích và chu vi hoặc tool thể tích hình khối, hãy đưa các kích thước đầu vào về cùng một đơn vị. Sau đó chọn đơn vị kết quả phù hợp.

Vì sao diện tích phải bình phương hệ số?

Một hình vuông cạnh 1 m có cạnh tương đương 100 cm. Diện tích tính theo centimet là 100 × 100 = 10.000 cm², còn tính theo mét là 1 × 1 = 1 m².

Tương tự, 1 cm = 10 mm nên 1 cm² = 100 mm². Khi đổi sang đơn vị diện tích nhỏ hơn, số đo tăng; khi đổi sang đơn vị lớn hơn, số đo giảm.

Các mốc thường dùng:

• 1 m² = 100 dm².
• 1 dm² = 100 cm².
• 1 cm² = 100 mm².
• 1 m² = 10.000 cm² = 1.000.000 mm².
• 1 ha = 10.000 m².
• 1 km² = 1.000.000 m² = 100 ha.

Mỗi bước liền nhau trong dãy km², hm², dam², m², dm², cm², mm² có hệ số 100. Nếu bỏ qua nhiều bậc, phải nhân hoặc chia hệ số tương ứng với số bước.

Ví dụ đổi diện tích

2,5 m² sang cm²: lấy 2,5 × 10.000 = 25.000 cm².

45.000 cm² sang m²: lấy 45.000 / 10.000 = 4,5 m².

0,08 m² sang mm²: lấy 0,08 × 1.000.000 = 80.000 mm².

Dấu chấm trong các số 25.000 và 45.000 ở đây phân tách hàng nghìn. Khi nhập tool, gõ 25000 hoặc 45000; không thêm dấu phân tách hàng nghìn. Số thập phân có thể nhập bằng dấu phẩy hoặc dấu chấm theo hướng dẫn ngay trên công cụ.

Thể tích đổi theo lập phương

Một khối lập phương cạnh 1 m có ba kích thước đều bằng 100 cm. Vì vậy thể tích là 100 × 100 × 100 = 1.000.000 cm³.

Các quan hệ cần nhớ:

• 1 m³ = 1.000 dm³.
• 1 dm³ = 1.000 cm³.
• 1 cm³ = 1.000 mm³.
• 1 m³ = 1.000.000 cm³.

Mỗi bước liền nhau của đơn vị thể tích có hệ số 1.000. Đây là điểm khác với diện tích, vốn có hệ số 100 mỗi bước.

Liên hệ với lít và mililít

1 lít = 1 dm³, 1 ml = 1 cm³, nên 1 m³ = 1.000 lít.

Ví dụ 0,25 m³ = 250 lít. Ngược lại, 750 ml = 750 cm³ = 0,75 lít.

Lít đo thể tích, không trực tiếp đo khối lượng. Không mặc định 1 lít của mọi chất đều bằng 1 kg; muốn đổi sang khối lượng phải biết khối lượng riêng trong điều kiện phù hợp.

Ví dụ tính một hộp chữ nhật

Một hộp có kích thước bên trong 40 cm × 30 cm × 25 cm:

V = 40 × 30 × 25 = 30.000 cm³ = 30 lít.

Cũng có thể đổi các cạnh sang mét trước: 0,4 × 0,3 × 0,25 = 0,03 m³. Nhân 1.000 để đổi sang lít vẫn được 30 lít.

Bạn có thể kiểm tra bằng tool hình hộp chữ nhật. Nếu đo kích thước bên ngoài, thể tích tính được chưa phải dung tích sử dụng bên trong vì còn độ dày thành hộp và khoảng trống chưa đổ đầy.

Đổi trước hay sau khi tính?

Cả hai cách đều đúng nếu áp dụng nhất quán. Chẳng hạn hình chữ nhật dài 2 m và rộng 50 cm: đổi rộng thành 0,5 m rồi tính S = 2 × 0,5 = 1 m². Hoặc đổi dài thành 200 cm, tính S = 200 × 50 = 10.000 cm² = 1 m².

Không nhân trực tiếp 2 × 50 rồi ghi 100 m² hoặc 100 cm², vì hai cạnh ban đầu khác đơn vị.

Câu hỏi thường gặp

1 m² có bằng 100 cm² không?

Không. 1 m² bằng 10.000 cm². Con số 100 là hệ số đổi từ m sang cm đối với độ dài.

1 m³ bằng bao nhiêu lít?

Bằng 1.000 lít. Ví dụ bể có thể tích hình học 1,2 m³ tương đương 1.200 lít khi tính theo toàn bộ kích thước bên trong.

Có thể đổi m² trực tiếp sang m³ không?

Không nếu chưa có thêm chiều cao hoặc độ dày. Với một khối lăng trụ có tiết diện không đổi, thể tích bằng diện tích đáy nhân chiều cao; đơn vị khi đó là m² × m = m³.