Vòng quay hàng tồn kho: tính số lần luân chuyển và số ngày nằm kho
Ban biên tập Làm Gọn · Đăng 12/11/2026 · Cập nhật 12/11/2026
Vòng quay tồn kho thường bằng giá vốn hàng bán chia cho tồn kho bình quân theo giá vốn. Nếu giá vốn năm là 720 triệu và tồn kho bình quân 120 triệu, vòng quay là 6 lần, tương đương khoảng 61 ngày tồn kho.
Vòng quay hàng tồn kho cho biết trong một kỳ, lượng vốn nằm trong kho được luân chuyển bao nhiêu lần thông qua hoạt động bán hàng. Chỉ số này giúp phát hiện hàng bán chậm hoặc tồn kho quá mỏng, nhưng phải tính trên cùng cơ sở giá vốn để tránh so sánh sai.
Công thức vòng quay
Vòng quay tồn kho = giá vốn hàng bán trong kỳ / tồn kho bình quân trong kỳ. Tồn kho bình quân đơn giản = (tồn kho đầu kỳ + tồn kho cuối kỳ) / 2. Ví dụ giá vốn hàng bán cả năm là 720.000.000 đồng; tồn kho đầu năm 100.000.000 đồng và cuối năm 140.000.000 đồng. Tồn kho bình quân = 120.000.000 đồng. Vòng quay = 720 / 120 = 6 lần/năm.
Điều quan trọng là dùng giá vốn, không lấy giá bán lẻ của hàng trong kho chia cho giá vốn hàng bán. Nếu một bên tính theo giá bán và bên kia theo giá vốn, tỷ lệ không còn cùng cơ sở kế toán.
Quy đổi sang số ngày tồn kho
Số ngày tồn kho bình quân = số ngày trong kỳ / vòng quay tồn kho. Với kỳ 365 ngày và vòng quay 6 lần, số ngày = 365 / 6 ≈ 60,8 ngày. Có thể hiểu đơn giản rằng lượng hàng bình quân tương đương khoảng 61 ngày giá vốn bán ra, theo mô hình bình quân của cả năm.
Nếu doanh nghiệp dùng kỳ 360 ngày theo quy ước báo cáo nội bộ, hãy ghi rõ và dùng nhất quán. Đừng lấy vòng quay năm 365 ngày so với chỉ số quy đổi 360 ngày mà không chú thích.
Vì sao chỉ dùng đầu kỳ và cuối kỳ đôi khi chưa đủ?
Doanh nghiệp có mùa cao điểm có thể nhập rất nhiều hàng trước Tết rồi bán gần hết sau đó. Tồn kho đầu kỳ và cuối kỳ không phản ánh đầy đủ các đỉnh tồn kho giữa năm. Khi biến động mạnh, nên lấy trung bình theo tháng hoặc theo tuần: cộng các số dư cuối kỳ con rồi chia số kỳ quan sát.
Cũng cần loại hàng gửi bán, hàng ký gửi, hàng lỗi chờ xử lý hoặc hàng thuộc bên thứ ba theo đúng quy tắc kế toán của doanh nghiệp. Không cộng các nhóm hàng khác quyền sở hữu chỉ vì chúng đang nằm trong kho vật lý.
Vòng quay cao hay thấp đều cần bối cảnh
Vòng quay thấp có thể cho thấy hàng chậm bán, dự báo nhu cầu quá cao hoặc mua lô quá lớn. Nhưng vòng quay rất cao cũng có thể do tồn kho quá mỏng, dẫn đến thiếu hàng và mất doanh thu. Với hàng dễ hỏng, vòng quay thấp có thể gây hư hỏng; với hàng dự phòng hoặc linh kiện hiếm, giữ tồn kho lâu hơn đôi khi là chủ đích.
Hãy đọc cùng tỷ lệ hết hàng, thời gian giao của nhà cung cấp, mức độ biến động nhu cầu và biên lợi nhuận. Không nên cắt tồn kho đồng loạt chỉ để làm vòng quay tăng.
Phân biệt vòng quay với điểm đặt hàng lại
Vòng quay mô tả tốc độ luân chuyển trong một kỳ. Điểm đặt hàng lại trả lời khi nào cần phát lệnh mua để không thiếu hàng trong thời gian chờ nhà cung cấp giao. Hai chỉ số liên quan nhưng không thay thế nhau. Một mặt hàng có vòng quay cao vẫn cần mức tồn kho an toàn nếu thời gian giao dài hoặc nhu cầu biến động.
Ghi rõ phạm vi khi báo cáo
Nêu kỳ đo, nhóm SKU, cách tính tồn kho bình quân và cơ sở giá vốn. Nếu gộp nhiều mặt hàng có chu kỳ bán khác nhau, kết quả chung có thể che khuất mặt hàng tồn lâu. Báo thêm theo nhóm sản phẩm và kiểm tra những mã có tồn kho lớn nhưng ít phát sinh bán để tìm nguyên nhân cụ thể.